Μαθήματα συγχώρεσης από έναν ανιδιοτελή ηγέτη του κόσμου – Της Ιωάννας Τζούλιου

Ο Νέλσον Μαντέλα μας έδειξε τα καλύτερα χαρακτηριστικά της ανθρωπότητας. Μας δίδαξε πως η συγχώρεση είναι ο τρόπος να θεραπεύσουμε τη ψυχή μας.

Η συγχώρεση είναι μέρος της διαδικασίας θεραπείας και εγκατάλειψης του παρελθόντος. Πολλοί πιστεύουν πως το να συγχωρείς, αποτελεί ένα σημάδι αδυναμίας και αυτό τους κρατάει πίσω. Το να συγχωρείς τους άλλους δεν είναι μια εντελώς αλτρουιστική πράξη, είναι προς το δικό σου συμφέρον. Αν δεν είμαστε σε θέση να αφήσουμε πίσω γεγονότα και καταστάσεις και τελικά να συγχωρήσουμε εκείνους που μας πλήγωσαν, κρατιόμαστε σε μια κατάσταση πόνου και ταλαιπωρίας όπου ξαναζούμε ένα παρελθόν που δεν μπορούμε να αλλάξουμε ποτέ. Η συγχώρεση είναι απελευθέρωση. Η ικανότητα του να συγχωρούμε είναι μια ένδειξη ελευθερίας και πράξη αγάπης προς τον εαυτό μας. Το να συγχωρούμε σημαίνει να απελευθερώνουμε τον εαυτό μας από γεγονότα του παρελθόντος και τους ανθρώπους που μας έχουν πληγώσει. Δείχνει ότι είμαστε έτοιμοι να προχωρήσουμε και να αγκαλιάσουμε την παρούσα στιγμή. Ο συγγραφέας Ρόμπιν Σιάρμα είχε πει πολύ σωστά: «Υπάρχουν πολλοί άνθρωποι που θέλουν να κατέχουν το παιχνίδι τους, να ηγούνται του τομέα τους. Θέλουν να ζήσουν όμορφες ζωές, θέλουν να έχουν περισσότερο ελεύθερο χρόνο, θέλουν να ζουν με περισσότερη χαρά και θαυμασμό, θέλουν να έχουν μεγαλύτερο αντίκτυπο στον κόσμο, αλλά εξακολουθούν να ζουν στο 1822 λέγοντας: «Ω, πέρασα αυτό διαζύγιο. Ω, είχα αυτή την αρρώστια. Ω, αυτό είναι το άτομο που με πλήγωσε». Ο Νέλσον Μαντέλα, υπήρξε ένας από τους μεγαλύτερους ηγέτες και συμβόλιζε την ελευθερία και τη συγχώρεση, με την αποφασιστικότητά του να θέσει τη χώρα του στον σωστό δρόμο και να συγχωρήσει τα πολλά λάθη που έγιναν προς αυτόν και τον λαό του. Ως νεαρός δικηγόρος, είχε υποφέρει από το σύστημα του απαρτχάιντ της χώρας και κατηγορήθηκε ποικιλοτρόπως για υποκίνηση, δολιοφθορά και προδοσία καθώς σχεδίαζε να ανατρέψει το σύστημα του απαρτχάιντ. Κρατήθηκε σε πολλές φυλακές για 27 ολόκληρα χρόνια, αντιμετωπίζοντας δια βίου προβλήματα υγείας από την περίοδο της φυλάκισής του. Το κελί του ήταν δύο επί δύο και δεν είχε τίποτα περισσότερο από ένα λιτό κρεβάτι το οποίο ξετύλιγε κάθε βράδυ για να κοιμηθεί.

Υπάρχουν μερικά πολύτιμα πράγματα που μπορούμε να μάθουμε για τη συγχώρεση, από αυτό τον άνθρωπο, πρώην κρατούμενο και ένα από τους σπουδαιότερους ηγέτες που έζησαν ποτέ. Μετά την απελευθέρωση του Νέλσον Μαντέλα από τη νήσο Ρόμπεν, έγινε στη συνέχεια πρόεδρος της Νότιας Αφρικής. Στην πραγματικότητα έκανε δύο σπουδαία πράγματα. Κάλεσε τον εισαγγελέα που ζήτησε τη θανατική του ποινή σε δείπνο και προσκάλεσε επίσης έναν από τους δεσμοφύλακες του που τον κράτησαν στη φυλακή στη νήσο Ρόμπεν για 18 χρόνια από τα 27 χρόνια αιχμαλωσίας του, στην ορκωμοσία του ως πρόεδρος της Νότιας Αφρικής. Τα ΜΜΕ τον ρώτησαν «Γιατί θα καλούσες ενδεχομένως τον εισαγγελέα που ήθελε να σε σκοτώσει και τον δεσμοφύλακα που σε κράτησε στη φυλακή τόσα χρόνια, τα καλύτερα χρόνια της ζωής σου;». Ο Νέλσον Μαντέλα κοίταξε αυτόν που έκανε την ερώτηση και είπε: «Γιατί αν δεν τους συγχωρούσα, θα ήμουν ακόμα στη φυλακή».

Ο Μαντέλα πέτυχε πολλά, αλλά τον θυμόμαστε περισσότερο για την ικανότητά του και την προθυμία του να συγχωρεί. Αυτό τον έχει χαρακτηρίσει ως ένα ανιδιοτελή ηγέτη του κόσμου. Ναι, ήταν και αυτός άνθρωπος όπως όλοι μας. Έκανε λάθη. Φοβόταν. Όμως, στο τέλος, κάλεσε στο τραπέζι του τους κατήγορους του, τους βασανιστές του, τους δεσμοφύλακες και τους εχθρούς του με πνεύμα συγχώρεσης και συμφιλίωσης. Λίγοι έχουν το βάθος κατανόησης για να συνειδητοποιήσουν τι πράξη θάρρους πρέπει να ήταν αυτή. Εκατομμύρια, πιθανώς δισεκατομμύρια άνθρωποι αναζητούν έμπνευση και κουράγιο σε αυτόν όταν έρχονται αντιμέτωποι με δύσκολες αποφάσεις. Δεν έγινε αγαπημένος και ισχυρός ηγέτης λόγω της ευφυΐας του, των δεξιοτήτων του στην επίλυση προβλημάτων, της επιχειρηματικής του οξυδέρκειας, του «χαρίσματος» του ή ακόμη και των ένθερμων πεποιθήσεών του. Έγινε σπουδαίος ηγέτης διότι δεν κρατήθηκε στον εγωισμό του, αλλά κατάλαβε ότι η συγχώρεση ελευθερώνει τη ψυχή και απομακρύνει το φόβο. Και έτσι ο κόσμος πίστεψε σ’ αυτόν. Είδε σ’ αυτόν κάτι που αξίζει να ακολουθήσει.
Οι άνθρωποι που σε πλήγωσαν έκαναν ό,τι καλύτερο μπορούσαν με βάση το που βρίσκονταν στο ταξίδι της συνείδησης και της γνώσης τους. Αν μπορούσαν να κάνουν κάτι καλύτερο, θα το έκαναν. Συγχώρεσε το ασυγχώρητο. Η συγχώρεση δεν είναι εύκολη και για κάποιον που έχει πληγωθεί βαθιά από κάποιον άλλον, μπορεί να φαίνεται σχεδόν αδύνατη. Αλλά η συγχώρεση είναι μέρος του θεραπευτικού μας ταξιδιού. Είναι ο τρόπος να επεξεργαστούμε τις εμπειρίες του παρελθόντος μας και να εξασκήσουμε την αποδοχή και την αγάπη προς τον εαυτό μας. Σκεφτείτε και αναλογιστείτε βαθιά μέσα σας τις πράξεις και τα λόγια του Νέλσον Μαντέλα: «Θα πετύχετε περισσότερα σε αυτόν τον κόσμο μέσω πράξεων ελέους παρά μέσω πράξεων τιμωρίας». Κάντε το άλμα και προχωρήστε προς το μέλλον σας χωρίς να μένετε κολλημένοι στο χθες. Εμπνευστείτε και πατήστε στα χνάρια που άφησε ο αείμνηστος και σπουδαίος Νέλσον Μαντέλα. Εάν ακολουθήσουμε και πάρουμε παράδειγμα τη διαρκή κληρονομιά συγχώρεσης και συμφιλίωσης που έχει αφήσει, η πόρτα προς την ευτυχία μας θα ανοίξει ευρύτερα.